Rośliny akwariowe pozwalają budować aranżację akwarium od niskiego pierwszego planu po wysokie rośliny tła. Przy wyborze warto kierować się nie tylko wyglądem, ale przede wszystkim docelową wysokością, tempem wzrostu, wymaganiami świetlnymi, sposobem sadzenia oraz potrzebą dodatkowego dozowania CO2.
W ofercie Water & Garden znajdziesz różne grupy roślin do akwarium, w tym Echinodorus, Cryptocoryne, Ludwigia oraz Hygrophila. Poszczególne gatunki i odmiany różnią się wymaganiami, dlatego przed zakupem warto dopasować roślinę do warunków konkretnego zbiornika.
Rośliny akwariowe najlepiej dobierać jednocześnie do miejsca w aranżacji oraz warunków panujących w zbiorniku. Najważniejsze są docelowa wielkość rośliny, sposób wzrostu, ilość światła docierającego do danego miejsca, rodzaj podłoża oraz wymagania dotyczące CO2 i nawożenia.
Roślina odpowiednia do jednego akwarium nie musi być równie dobrym wyborem do innego. Dlatego zamiast szukać jednego zestawu parametrów dla wszystkich gatunków, warto porównywać wymagania konkretnych roślin.
Położenie rośliny w akwarium zależy przede wszystkim od jej docelowej wysokości i sposobu wzrostu. Niewielkie gatunki mogą tworzyć niski pierwszy plan, średnie rośliny budują przejście pomiędzy przodem a tłem, natomiast wysokie rośliny najczęściej wykorzystuje się w tylnej części zbiornika.
| Miejsce w akwarium | Jakich roślin szukać? | Na co zwrócić uwagę? |
|---|---|---|
| Pierwszy plan | Niskie, zwarte lub rozrastające się przy podłożu | Docelowa wysokość, tempo rozrastania, światło przy dnie |
| Środkowy plan | Rośliny średniej wysokości, rozety, zwarte grupy | Szerokość kępy i możliwość zacieniania niższych roślin |
| Tylny plan | Wyższe rozety i rośliny łodygowe | Tempo wzrostu, konieczność przycinania, wysokość akwarium |
Podział na plany jest wskazówką aranżacyjną, a nie sztywną klasyfikacją botaniczną. Ta sama roślina może pełnić inną funkcję w niewielkim nanoakwarium i w dużym zbiorniku.
Sposób wzrostu wpływa na sadzenie, pielęgnację i miejsce rośliny w aranżacji. W akwariach spotykamy między innymi rośliny rozetowe, łodygowe, kłączowe, trawiaste oraz pływające.
Liście wyrastają z niewielkiego obszaru u podstawy rośliny. Do tej grupy należą między innymi liczne Echinodorusy i Cryptocoryne. Przy ich sadzeniu ważne jest prawidłowe umieszczenie części wzrostowej i korzeni.
Rośliny takie jak wiele Ludwigii i Hygrophili tworzą wydłużone pędy z kolejnymi parami lub okółkami liści. Można je regularnie przycinać i ponownie sadzić zdrowe wierzchołki, dzięki czemu łatwiej kontrolować wysokość i zagęszczenie grupy.
U roślin kłączowych najważniejszym elementem wzrostowym jest kłącze. Wybrane gatunki można mocować do korzeni i kamieni zamiast klasycznie sadzić je głęboko w podłożu.
Niewielkie rośliny o wąskich liściach lub płożącym sposobie wzrostu mogą być wykorzystywane do tworzenia niskich grup i trawników. Uzyskanie zwartego pokrycia podłoża zależy jednak od wymagań konkretnego gatunku oraz warunków w akwarium.
Nie wszystkie rośliny akwariowe muszą być posadzone w podłożu. Gatunki swobodnie unoszące się przy powierzchni tworzą odrębną grupę, którą znajdziesz w kategorii rośliny pływające.
Nie istnieje jeden poziom oświetlenia odpowiedni dla wszystkich roślin akwariowych. Poszczególne gatunki i odmiany różnią się zapotrzebowaniem na światło, a jego rzeczywista dostępność zależy również od wysokości zbiornika, ustawienia lampy, zacienienia przez inne rośliny i czasu świecenia.
Rośliny o mniejszych wymaganiach mogą dobrze rozwijać się przy spokojniejszym oświetleniu, natomiast część niskich roślin trawnikowych i intensywnie wybarwionych form potrzebuje bardziej wymagających warunków.
Nie warto więc stosować zasady „więcej światła zawsze oznacza lepszy wzrost”. Intensywniejsze oświetlenie może zwiększać również zapotrzebowanie roślin na CO2 i składniki pokarmowe.
Nie wszystkie rośliny akwariowe wymagają dodatkowego dozowania CO2. Część gatunków dobrze sprawdza się w prostszych akwariach bez instalacji CO2, natomiast u innych dodatkowy dwutlenek węgla może istotnie wpływać na tempo wzrostu, zwartość lub wybarwienie.
Określenie „roślina bez CO2” należy rozumieć jako możliwość uprawy bez dodatkowego dozowania CO2, a nie jako brak wykorzystania dwutlenku węgla przez roślinę. CO2 pozostaje jednym z substratów fotosyntezy.
Dlatego wymagania dotyczące CO2 powinny być oceniane dla konkretnego gatunku lub odmiany, a nie dla całego rodzaju roślin.
Podłoże powinno odpowiadać sposobowi wzrostu roślin oraz całemu sposobowi prowadzenia akwarium. Rośliny silnie ukorzeniające się mogą w większym stopniu wykorzystywać strefę korzeniową, natomiast część innych roślin pobiera znaczną część składników również z wody.
W akwariach stosuje się między innymi żwir, piasek, podłoża aktywne oraz układy z warstwą odżywczą. Każde rozwiązanie ma inne właściwości i nie istnieje jedno podłoże najlepsze dla wszystkich zbiorników.
Jeżeli dopiero planujesz dno akwarium, zobacz poradnik jakie podłoże wybrać do akwarium.
Sposób sadzenia zależy od budowy rośliny. Inaczej postępujemy z rośliną rozetową, inaczej z łodygową, a jeszcze inaczej z gatunkiem kłączowym lub pływającym.
Przed sadzeniem warto usunąć uszkodzone fragmenty i materiał produkcyjny znajdujący się wokół korzeni, a następnie prawidłowo umieścić roślinę w docelowym miejscu.
Dokładną instrukcję dla różnych typów sadzonek znajdziesz w poradniku jak sadzić rośliny w akwarium.
Wiele roślin akwariowych może być produkowanych w formie emersyjnej, czyli z liśćmi rozwijającymi się ponad powierzchnią wody. Po umieszczeniu rośliny całkowicie pod wodą może ona rozpocząć tworzenie liści przystosowanych do wzrostu zanurzonego.
Nowe liście mogą różnić się od wcześniejszych:
Częściowe pogorszenie kondycji starszych liści po przeniesieniu do akwarium nie zawsze oznacza więc obumarcie całej rośliny. Najważniejsze jest obserwowanie kondycji części wzrostowej i pojawiania się nowych przyrostów.
Dla początkującego najlepiej wybierać rośliny tolerujące warunki możliwe do utrzymania w konkretnym zbiorniku. Samo określenie „łatwa roślina” nie wystarcza, jeżeli nie uwzględnia światła, temperatury, sposobu sadzenia i docelowej wielkości.
Przy pierwszej obsadzie warto zwrócić szczególną uwagę na:
Szersze zestawienie grup i sposobów wyboru znajdziesz w poradniku jakie rośliny wybrać do akwarium.
Rośliny można wprowadzać już podczas zakładania akwarium, ale sam fakt ich posadzenia nie oznacza, że zbiornik jest biologicznie dojrzały. Proces dojrzewania akwarium obejmuje rozwój mikroorganizmów i stabilizację procesów związanych z przemianami związków azotu.
Dlatego obsadzenie akwarium roślinami nie powinno być traktowane jako sygnał do natychmiastowego wpuszczenia ryb.
Jeżeli zakładasz zbiornik od początku, przeczytaj również poradnik jak założyć akwarium krok po kroku.
Przed dodaniem rośliny do koszyka warto sprawdzić pięć rzeczy:
Dobór roślin według tych kryteriów jest bardziej użyteczny niż wybieranie wyłącznie na podstawie zdjęcia lub aktualnej wielkości sadzonki.
Nie ma jednego gatunku najlepszego do każdego akwarium. Za łatwiejsze można uznać rośliny, których wymagania dotyczące światła, CO2 i pielęgnacji odpowiadają warunkom, jakie jesteśmy w stanie stabilnie zapewnić.
Na pierwszy plan najlepiej wybierać rośliny pozostające niskie lub rozrastające się blisko podłoża. Ważna jest ich docelowa wysokość, a nie wielkość młodej sadzonki w chwili zakupu.
Na tylnym planie dobrze sprawdzają się wyższe rośliny rozetowe i łodygowe, które tworzą tło aranżacji. Przy szybko rosnących gatunkach trzeba uwzględnić konieczność regularnego przycinania.
Tak. Wiele roślin można uprawiać bez dodatkowego dozowania CO2, jeśli wybierzemy gatunki odpowiadające takiemu sposobowi prowadzenia zbiornika i zapewnimy im właściwe światło oraz odżywienie.
Nie. Wymagania zależą od konkretnej rośliny. Część gatunków dobrze rośnie w podłożu obojętnym, a rośliny mocowane do korzeni lub kamieni nie muszą być klasycznie sadzone w dnie.
Jedną z możliwych przyczyn jest adaptacja z formy emersyjnej do wzrostu pod wodą. Przyczyny mogą być jednak również inne, dlatego należy obserwować nowe przyrosty, stan części wzrostowej i warunki w akwarium.
Rośliny podczas fotosyntezy uwalniają tlen, ale ich wpływ na jego poziom zależy od światła, kondycji roślin, biomasy oraz całego funkcjonowania zbiornika. Nie zastępują automatycznie prawidłowej cyrkulacji i właściwego prowadzenia akwarium.
